Dziedzictwo lotnicze Berlina i jego wykorzystanie w rozwoju turystyki zrównoważonej

Edyta Pijet-Migoń

Abstrakt


Berlin jest miastem o szczególnie interesującej historii związanej z rozwojem transportu lotniczego. W mieście działało wielu pionierów awiacji i powstały jedne z najstarszych fabryk samolotów i sterowców. Skomplikowana historia Berlina po II wojnie światowej – podział na cztery strefy okupacyjne, a następnie funkcjonowanie izolowanego Berlina Zachodniego wewnątrz Niemieckiej Republiki Demokratycznej – miała swoje odzwierciedlenie w organizacji transportu lotniczego tego miasta. Aktualnie na obszarze Berlina położonych jest pięć nieczynnych portów lotniczych (Johannisthal, Staaken, Gatow, Tempelhof, Tegel), które zakończyły działalność w różnym czasie. Różne były losy terenów po dawnych lotniskach, a najcenniejsze elementy infrastruktury są wykorzystywane na potrzeby turystyki i rekreacji. Celem artykułu jest pokazanie na przykładzie Berlina, że dziedzictwo lotnicze może być z sukcesem wykorzystane do rozbudowy oferty turystycznej miasta i może przyczyniać się do rozwoju turystyki zrównoważonej i deglomeracji ruchu turystycznego, głównie poprzez zwiększenie atrakcyjności dzielnic mniej popularnych, ale także do zwiększenia zainteresowania mieszkańców historią miasta i dzielnicy, w której mieszkają.


Słowa kluczowe


dziedzictwo lotnicze; adaptacja funkcjonalna; zamknięte lotniska; produkt turystyczny; turystyka zrównoważona; Berlin

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Best P.B., Gerlof A., 1998, Gatow Airfield, Kai Homilius Verlag, Berlin

Czekajski M., 2020, Creating a new cultural tourism product related to local post-industrial heritage as a multiple criteria decision aiding problem, „Multiple criteria decision making” nr 15, s. 93-118

Domański B. , 2001, Przekształcenia terenów poprzemysłowych w województwach śląskim i małopolskim – prawidłowości i uwarunkowania, „Prace Komisji Geografii Przemysłu PTG”, nr 3, s. 51-59

Dudzińska-Jarmolińska A., 2016, Rozwiązania rewitalizacji przestrzeni pokolejowych na cele rekreacyjne w Europie, „Problemy Rozwoju Miast” nr 13 (4), s. 65-73

Dudzińska-Jarmolińska A., 2018, Rekultywacja i rewitalizacja jako sposoby przekształcania terenów poprzemysłowych na tereny parkowo-rekreacyjne, „Prace Komisji Krajobrazu Kulturowego”, nr 39, s. 117-132

Eiselin S., Frommberg L., Gutzmer A., 2015, The Art of the airport. The world’s most beautiful terminals, Frances Lincoln, London

Gorontzy U., Schlütter B., 2008, Lilienthals Vermächtnis. Lilienthal’s Legacy, Technomedia, Berlin

Hirschel E.H., Prem H., Madelung G.,2004, Aeronautical Research in Germany: From Lilienthal Until Today, Springer, Berlin

Janicka A.,2013, Tempelhof – Park wolności, przykład adaptacji lotniska na park kulturowy, „Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego”, nr 149, s. 23-30

Jaszczak A., Witkowska M., 2012, Problemy rewitali¬zacji dworców i obiektów komunikacji kolejowej, „Prace Komisji Krajobrazu Kulturowego PTG nr 18, s. 70-81

Kazimierczak J., 2012, Wpływ rewitalizacji terenów poprzemysłowych na kształtowanie nowej miejskiej przestrzeni turystycznej. Przykład Manchesteru i Lyonu, „Turyzm”, nr 22 (1), s. 11-21

Konior A., Pokojska W., 2020, Management of Postindustrial Heritage in Urban Revitaization Processes, „Sustainability”, 5034

Konior A., 2021, Zarządzanie dziedzictwem kulturowym w kontekście procesu rewitalizacji obszarów poprzemysłowych, „Biblioteka Zarządzania Kulturą” t. XXI, Wydawnictwo Attyka, Kraków

Krajewska, R., Łukasik, Z., 2017, Efektywne wykorzystanie infrastruktury transportowej w miastach: przykłady dobrych praktyk, „Autobusy: technika, eksploatacja, systemy transportowe”, nr 9, s. 203-211

Lorens P., Bugalski Ł., 2021, Reshaping the Gdansk Shipyard—The Birthplace of the Solidarity Movement. The Complexity of Adaptive Reuse in the Heritage Context, „Sustainability”13, 7183

Michniewicz-Ankiersztajn H., 2012, Infrastruktura komunikacyjna w krajobrazie miejskim Paryża, „Prace Komisji Krajobrazu Kulturowego PTG” nr 18, s. 130-139

Mikos von Rohrscheidt A., 2021, Interpretacja dziedzictwa w turystyce kulturowej. Konteksty, podmioty, zarządzanie, Bogucki Wydawnictwo Naukowe, Poznańskie Centrum Dziedzictwa, Poznań

Nachama A. (red.), 2019, A Broad Field: Tempelhof Aiport and Its History, Stifung Topographie des Terrors, Berlin

Pearman H.,2004, Airports: A Century of Architecture, Laurence King Publishing, London

Pijet-Migoń E., 2015, Możliwości wykorzystania współczesnej i dawnej infrastruktury lotniczej w turystyce miejskiej, „Zeszyty Naukowe Wyższej Szkoły Bankowej w Poznaniu”, nr 63, s.193-208

Pijet-Migoń E., 2018, Dawne lotnisko Berlin-Tempelhof jako przykład wykorzystania dziedzictwa lotniczego na potrzeby turystyki i rekreacji, „Rozprawy Naukowe AWF we Wrocławiu”, nr 62, s. 31-42

Pijet-Migoń E., 2019, Dawne porty lotnicze w krajobrazie dużych miast europejskich, „Prace Komisji Krajobrazu Kulturowego” nr 41 (1), 111-129

Pijet-Migoń E., 2021,Trudne dziedzictwo lotnicze Dolnego Śląska i jego turystyczny potencjał, „Turystyka Kulturowa” nr 120 (3), 84-105

Pukowiec K., Kurda W., 2015, Potencjał turystyczny wybranych dworców kolejowych w Polsce, „Turystyka Kulturowa” nr 10, s. 6-20

Roskamm N., 2014, 4,000,000 m2 of public space: the Berlin „Tempelhofer Feld” and a short walk with Lefebvre and Laclau, [w:] A. Madanipour, S. Knierbein, A. Degros (red.), Public space and challenges of urban transformation in Europe, Routledge, Nowy Jork, s.63-77

Roskamm N., Karge T., 2010, Grand opening Tempelhofer Feld, Universitätsverlag der Technischen Universität, Berlin

Strzelecka E., 2011, Rewitalizacja miast w kontekście zrównoważonego rozwoju, „Budownictwo i inżynieria środowiska” nr 2, s. 661-668

Suwala L., Kitzmann R., Kulke E., 2021, Berlin’s Manifold Strategies Towards Commercial and Industrial Spaces: The Different Cases of Zukunftsorte, Urban Planing nr 6(3), s.415-430

Szuta, A.,2019, Abandoned heritage – the first European airports, Czasopismo Techniczne, nr 3, s. 105-117

Thierfelder, H., Kabisch, N.,2016, Viewpoint Berlin: Strategic Urban development in Berlin – Challenges for future Urban Green space development, „Environmental Science and Policy”, nr 62, s. 120-122

Węcławowicz-Bilska, E.,2011, Kierunki współczesnego rozwoju przestrzennego miast europejskich. Architektura, 12, 147-172

Węgliński B., 2009, Wybrane aspekty ewolucji systemu bezpieczeństwa lotnictwa cywilnego w latach 1968-2009, „Rocznik Bezpieczeństwa Międzynarodowego”, nr 4, s. 205-209

Wielgus K., Panek R., 2003, Lotnicze dziedzictwo w krajobrazie Polski [w:] S. Janiszewski (red.), Lotnictwo – stulecie przemiany, Fundacja Otwartego Muzeum Techniki, Wrocław, s. 289-306

Zadrazilova D., 2020, Berlin Tempelhof: from heritage site to creative hub?, „Ex Novo Journal of Archaelogy” nr 5, s.79-91

Źródła internetowe:

https://www.erih.net/i-want-to-go-there/site/adlershof-aerodynamic-park [25.06.2023]

https://www.mhm-gatow.de/de [29.06.2023]

https://tegelprojekt.de/ [29.06.2023]


Odniesienia

  • Obecnie brak jakichkolwiek odniesień.


Copyright (c) 2023 Edyta Pijet-Migoń


Copyright ©  Turystyka Kulturowa 2008-2024. ISSN 1689-4642